همه شما دوستانی که این مقاله را می خوانید به احتمال زیاد در دوره های آموزشی بسیاری شرکت کرده اید. اما آیا صرف شرکت در دوره‌ها می‌تواند به یادگیری موثر منجر شود؟ امروز قصد داریم تا یک پیش نیاز مهم را برای استفاده از دوره های آموزشی بررسی کنیم.

قدیم ها وقتی می خواستند به کسی کمک کنند، می گفتند به او ماهی نده بلکه ماهیگیری را یادش بده! امروز اما این جمله کامل تر شده و به جای ماهیگیری کردن باید به افراد آموخته شود که چطور تور ماهیگیری را ببافند!! اصطلاحا در آموزش، به اینکار یادگیریِ یادگیری گفته می شود. این که باید چه مهارت هایی را داشته باشیم تا وقتی با یک موضوع جدید و یک فرصت یادگیری روبه‌رو می‌شویم بتوانیم نهایت استفاده را از آن ببریم.

خیلی از دوستان وقتی در دوره ها شرکت می‌کنند، شکایت دارند که چرا مطالب کلاس ها بعضا تکراریست یا اینکه بعضی مطالب عنوان شده توسط مدرس غیرقابل قبول است (یعنی از نظرشان استاد اشتباه می کند). فارغ از اینکه نقش استاد در کلاس چقدر مهم و حیاتی است امروز می خواهیم یک مهارت بسیار مهم را از دید شرکت کنندگان در دوره ها معرفی کنیم.

در مورد مطالب جدیدی که هر روز با آنها روبرو می شویم، چهار حالت مختلف را می توانیم تجربه کنیم؛ اینکه آن مطالب را از قبل می دانستیم یا نمیدانستیم و اینکه آنها را قبول داریم یا قبول نداریم. ترکیب این حالت ها جدولی مثل جدول زیر را ایجاد می کند که از چهار ناحیه تشکیل شده است.

 

می دونستم

نمی دونستم

قبول دارم

ناحیه اول

ناحیه دوم

قبول ندارم

ناحیه سوم

ناحیه چهارم

 

 ناحیه اول: می دانستم و قبول دارم

مثلاً دوره های ایمنی آتش نشانی که معمولاً هر دو سال یک بار برای نفرات تکرار می شود از این نوعند. در این حالت افراد معمولاً معترض می شوند، ما که این کلاس ها را رفته ایم و چرا باید دوباره تکرار مکررات داشته باشیم؟!

 واکنش مناسب در مقابل آموزش های ناحیه اول

آموزش های این دسته را با دید بازآموزی و فرصتی برای اجرای بهتر در نظر بگیرید. یادتان باشد همه ما نیاز به یادآوری داریم. آموزش های به ظاهر تکراری به شما کمک می کنند تا بتوانید دانسته هایتان را عمق ببخشید و بیشتر و بهتر عملیشان کنید.

ناحیه دوم نمی دانستم و قبولش دارم

این همان ناحیه ایست که اکثر افراد به دنبالش هستند. اینکه در دوره ای شرکت کنند و بعد از آن با کوله‌باری از مطالب جدید به سر کارشان برگردند. البته که آموزش های این ناحیه بسیار خوب هستند اما باید توجه کنید اگر منظورتان از آموزش فقط همین یک ناحیه باشد عملا خودتان را از سه ناحیه دیگر (حدود ۷۵ درصد از فرصت یادگیری) محروم کرده اید!

واکنش مناسب در مقابل آموزشهای ناحیه دوم

همان طور که گفته شد اکثر افراد به دنبال آموزش های این قسمت هستند و در نتیجه در مقابل این آموزش های حس بهتری دارند. برای استفاده هرچه بیشتر از این دست آموزش‌ها، سعی کنید یک برنامه اجرایی را در نظر بگیرید. مثلاً با آمادگی کامل سر کلاس حاضر شوید. حتما قلم و کاغذ به همراه داشته باشید و بعد از کلاس، برای مرور و عملی کردن مطالب برنامه‌ریزی کنید.

ناحیه سوم می دانستم و قبول ندارم

بعضی وقت ها مطالبی در کلاس ها توسط مدرس بیان می شود که شاگردان در مورد آن ها پیش فرض های منفی دارند و مخالف اند. مثل اینکه کسی به شما بگوید بالا رفتن از پله ها برای عضلات پا مفید است. در این حالت ممکن است شما این مطلب را از قبل می دانستید و با آن مخالف بودید. در مواجهه با این چنین آموزش هایی افراد سریعاً موضع می‌گیرند و چون این مطالب را اشتباه می دانند، به بقیه کلاس هم گوش نمی دهند.

واکنش مناسب در مقابل ناحیه سوم

بعضی وقت‌ها به خودتان گوشزد کنید شاید آنچه که از قبل می دانستید درست نبوده باشد. در این حالت سعی کنید از مدرس دلیل بخواهید و یا اگر برایتان امکانش هست، آن مطلب را خودتان حداقل سه بار تجربه کنید. آن وقت تصمیم بگیرید که آیا آن مطلب درست است یا نه. فرض کنید واقعا اشتباه می کردید و حق با مدرس بود، در این صورت با شرکت در کلاس توانسته اید اشتباه خود را متوجه شوید.

ناحیه چهارم نمی دانستم و قبول هم ندارم

این ناحیه، یک ناحیه بکر و دست نخورده است! فرض کنید شخصی به شما بگوید اگر کره و پنیر و مربا را با هم بخورید خیلی خوشمزه می شود!! در این حالت شما مطلب را نمی دانستید و احتمالاً در نگاه اول هم آن را قبول ندارید!

واکنش مناسب در مقابل ناحیه چهارم

اگر اینقدر با موضوعی بیگانه هستید که نه آنرا از قبل می دانستید و نه در نگاه اول قبولش دارید، احتمالاً با یک فرصت بی نظیر در زندگیتان روبرو شده اید! این دقیقا همان جایی است که می توانید نهایت بهره برداری را از آموزش ببرید و یک جهش بزرگ را در زندگی تان به وجود آورید. سعی کنید با یک نگاه جدید به موضوع نگاه کنید. احتمالا چیزهای بسیاری هست که می توانید یاد بگیرید. فکرش را بکنید! شاید کره و پنیر و مربا واقعا بتواند یک صبحانه عالی برای شما باشد!!

 

می دونستم

نمی دونستم

قبول دارم

اجرای بیشتر

برنامه اجرایی

قبول ندارم

آزمایش کردن

به دید یک فرصت

 

جمع بندی

اگر چهار ناحیه بالا را در ذهن داشته باشید و واکنش مناسب به هرکدام را به خوبی آموخته و به کار بندید، خواهید دید که به یک یاد گیرنده حرفه‌ای تبدیل شده اید. در این صورت در هر موقعیتی باشید می توانید یاد بگیرید و زندگیتان را بهبود بخشید.

 شاد باشید و یادگیرنده